ბოდოკლდის იოვანე გალატოზის წარწერა

№ ECG110 📅 X-XI 🌐 ka

XML

მოსახსენებელი

ძირითადი ინფორმაცია · Basic Information

ECG110

ენა · Language

რედაქტორი · Editor

ვალერი სილოგავა

დათარიღება · Dating

X-XI

ფიზიკური აღწერა · Physical Description

მასალა · Material

ქვა

ობიექტი · Object Type

ფილა

განლაგება · Layout

წარწერა ოთხსტრიქონიანია. თავის დროზე იგი კედელში ჩასმულ ქვის ფილაზე იყო ამოკვეთილი

დამწერლობა · Script

ამოღარული ნუსხური წარწერა, შესრულებულია სწორი, ეპიგრაფიკული ნუსხურით

ადგილმდებარეობა · Location

აღმოჩენილია· Found

ბოდოკლდის ეკლესია

დაცულია · Current

ბოდოკლდის ეკლესია

ბიბლიოგრაფია · Bibliography

1. ვალერი სილოგავა "სამცხის ლაპიდარული ეპიგრაფიკა, ახალციხისა და ტაო-კლარჯეთის ეპარქია", 118-169

კრიტიკული გამოცემა · Interpretive Edition

წ(მიდა)ო ეკ(ლესია)ო

გვედია

ი(ოვან)ე გ(ა)ლატოზი

დიპლომატიური გამოცემა · Diplomatic Edition

ႼႭ ႤႩႭ

ႢႥႤႣႨ

Ⴀ ႨႤ ႢႪ

ႠႲႭႦႨ

ქართული

წმინდაო ეკლესიაო, შეიწყალე იოვანე კალატოზი.

ბოდოკლდის ეკლესიის წარწერა მოსახსენებელი წარწერის კარგი ნიმუშია. ვალერი სილოგავას აზრით, საგანგებო ყურადღებას იქცევს წარწერის არქაული ლექსიკა. პირველ რიგში, მიმართვა წმინდა ეკლესიისადმი, რომელიც დამახასიათებელია სწორედ უძველესი წარწერებისათვის. მეორეა, სიტყვა „გვედია“ რომელიც X-XIII სს-ში გვხვდება, მათ შორის, ჭყონდიდის ტაძრის და ჩვაბიანის მაცხოვრის ეკლესიის (ზემო სვანეთი) XII-XIII სს-ის წარწერა-გრაფიტებში. პირველად ეს სიტყვა დასტურდება გიორგი მერჩულეს „გრიგოლ ხანძთელის ცხოვრებაში“ (951 წ.). იგი შედარებით ხშირად გვხვდება ხელნაწერთა ანდერძ-მინაწერებში, მაგალითად, 12-ჯერ დასტურდება იოანე-ზოსიმეს მიერ გადაწერილ სინურ ლექციონარში (Sin.37), უფრო ადრეც, „სახარებანი საცისკრონი“ (Sin. 47) და სხვა. ილია აბულაძის მიხედვით, მისი ძირია ვედ- და იგი ნიშნავს გაფრთხილებას, ფრთხილად შენახვას (ილია აბულაძე, ძველი ქართული ენის ლექსიკონი, თბ, 1973, 155). ზურაბ სარჯველაძის მიხედვით, სიტყვა ასე იშლება: გ-ვედიე-ს და ნიშნავს შეთხოვნას, ლოცვისას მოხსენიებას (ზურაბ სარჯველაძე, ძველი ქართული ენის სიტყვის კონა, თბ., 2001, 55), ხოლო „ქართული აგიოგრაფიული ძეგლების სიმფონია-ლექსიკონის“ ავტორთა განმარტებით, ამ სიტყვის მნიშვნელობაა გაბარია (ქართული აგიოგრაფიული ძეგლების სიმფონია-ლექსიკონი, I, ა-ლ, ნარგიზა გოგუაძის, ზურაბ სარჯველაძისა და მზექალა შანიძის რედაქციით, თბ., 2005, 176). ბოდოკლდის იოვანე კალატოზის წარწერაში იგი ნიშნავს შეიწყალეს, დაიცვენ-დაიფარეს.

<div xmlns="http://www.tei-c.org/ns/1.0" type="edition" xml:lang="ka" ana="mtavruli" xml:space="preserve">

                        <!--  წო ეკო
                        გვედი
                        ა იე გლ
                        ატოზი-->
                <ab>
                   <lb n="1"/><w lemma="წმიდა"><expan><abbr>წ</abbr><ex>მიდა</ex><abbr>ო</abbr></expan></w>
                            <w lemma="ეკლესია"><expan><abbr>ეკ</abbr><ex>ლესია</ex><abbr>ო</abbr></expan></w>
                   <lb n="2"/><w>გვედი
                    <lb n="3" break="no"/>ა</w>
                            <persName type="local" key="იოვანე გალატოზი ბოდოკლდისა"><expan><abbr>ი</abbr><ex>ოვან</ex><abbr>ე</abbr></expan></persName>
                            <roleName><w lemma="გალატოზ"><expan><abbr>გ</abbr><ex>ა</ex><abbr>ლ
                    <lb n="4" break="no"/>ატოზი</abbr></expan></w></roleName>
                </ab>
               </div>