საფარის წმ. გიორგის ეკლესიის იოვანეს წარწერა წყაროს აშენებისა

№ ECG098 📅 XV 🌐 ka
XML

მოსახსენებელი · Memorial

ძირითადი ინფორმაცია · Basic Information

ID
ECG098
ენა · Language
ka
რედაქტორი · Editor
ვალერი სილოგავა · Valeri Silogava
დათარიღება · Dating
XV

ფიზიკური აღწერა · Physical Description

მასალა · Material
ქვა
ობიექტი · Object Type
კედელი
განლაგება · Layout
წარწერა სამსტრიქონიანია. იგი შესრულებულია საფარის წმ. გიორგის სახელობის საშუალო ზომის დარბაზული ეკლესიის შიგნით, ჩრდილოეთ კედელში ჩასმულ ფილაზე
დამწერლობა · Script
ამოღარული ასომთავრული წარწერა

ადგილმდებარეობა · Location

აღმოჩენილია· Found
საფარის წმ. გიორგის ეკლესია · Sapara St. George church
დაცულია · Current
საფარის წმ. გიორგის ეკლესია · Sapara St. George church

ბიბლიოგრაფია · Bibliography

1. ვალერი სილოგავა "სამცხის ლაპიდარული ეპიგრაფიკა, ახალციხისა და ტაო-კლარჯეთის ეპარქია", 118-169

კრიტიკული გამოცემა · Interpretive Edition

† წ(მიდა)ო ს(ა)ბა მეოხ(ე)ყ(ა)ვ
სო(ჳ)ლ(ს) ოვ(ა)ნესა ესე წყ(ა)რო
ა(ღა)შენა

დიპლომატიური გამოცემა · Diplomatic Edition

† ႼႭ ႱႡႠ ႫႤႭႾႷႥ
ႱႭႪ ႭႥႬႤႱႠ ႤႱႤ Ⴜ
ႷႰႭ ႠႸႤႬႠ

ქართული

† წმიდაო საბა, მეოხ-ეყავ იოვანეს სულს, რომელმაც ეს წყარო ააშენა.

საფარის მონასტერი ძველი დროიდანვე სხვადასხვა დანიშნულების 12 ნაგებობისაგან შედგებოდა. მათ შორის მთავარია წმ. საბას სახელობის ტაძარი, აგებული ბექა სამცხის სპასალარისა და მანდატურთუხუცესის მიერ XIII-XIV სს. მიჯნაზე. საფარაში ამაზე ძველი ეკლესიაც არსებობს, X ს-ის ღვთისმშობლის მიძინების სახელობის ტაძარი, რომელსაც ჩრდილოეთიდან მიდგმული აქვს ზემოხსენებული წმ. საბას ტაძარი. ვალერი სილოგავას აზრით, წმინდა გიორგის ტაძარი, რომელზეც ეს წარწერაა შესრულებული, აგებულია XV საუკუნეში. მასზე შესრულებული წარწერებიც თანადროული უნდა იყოს. იოვანეს წყაროს აშენების წარწერა ძალზე მნიშვნელოვანია, რადგან ძველი წარწერები წყაროთა აშენების-გამოყვანის და მის გარშემო გარკვეული ტიპის ნაგებობების აგების შესახებ იშვიათია. ტექსტისეული „ესე წყარო აღაშენა“ ვალერი სილოგავას აფიქრებინებს, რომ წარწერიანი ფილა თავდაპირველად არა ეკლესიის კედელში და ისიც მის შიგნით, არამედ წყაროს თავზე იქნებოდა ჩასმული და აქ იგი მეორედ გამოყენების შედეგადაა მოხვედრილი.

<div xmlns="http://www.tei-c.org/ns/1.0" type="edition" xml:lang="ka" ana="mtavruli" xml:space="preserve">

                        <!--  "† წო სბა მეოხყვ
                            სოლა [ი]ოვნესა ესე წ
                            ყრო აშენა"-->


                <ab>
                   <lb n="1"/>†<w lemma="წმიდა"><expan><abbr>წ</abbr><ex>მიდა</ex><abbr>ო</abbr></expan></w>
                                   <name nymRef="საბა" type="saint"><expan><abbr>ს</abbr><ex>ა</ex><abbr>ბა</abbr></expan></name>
                                    <w type="მეოხ-ყოფა"><expan><abbr>მეოხ</abbr><ex>ე</ex><abbr>ყ</abbr><ex>ა</ex><abbr>ვ</abbr></expan></w>
                   <lb n="2"/><w lemma="სულ"><expan><abbr>სო</abbr><ex>ჳ</ex><abbr>ლ</abbr><ex>ს</ex>ა</expan></w>
                       <persName type="local" key="იოვანე [საფარის წმ. გიორგის ეკლესიის მაშენებელი]"><expan><supplied reason="lost"><abbr>ი</abbr></supplied><abbr>ოვ</abbr><ex>ა</ex><abbr>ნესა</abbr></expan> </persName>
                                 <w lemma="ესე">ესე</w>
                                 <w lemma="წყარო"><expan><abbr>წ
                   <lb n="3" break="no"/>ყ</abbr><ex>ა</ex><abbr>რო</abbr></expan></w>
                             <w lemma="შენება"><expan><abbr>ა</abbr><ex>ღა</ex><abbr>შენა</abbr></expan></w>
                   </ab>
               </div>