კაბენის ღვთისმშობლის ეკლესიის წარწერები

№ ECG424 📅 XII-XIII 🌐 grc
XML

მოსახსენებელი

ძირითადი ინფორმაცია · Basic Information

ID
ECG424
ენა · Language
grc
რედაქტორი · Editor
თინათინ ყაუხჩიშვილი
დათარიღება · Dating
XII-XIII

ფიზიკური აღწერა · Physical Description

ობიექტი · Object Type
განლაგება · Layout
კაბენის ეკლესიაში შემორჩენილია ფრესკათა ფრაგმენტები ქართული და ბერძნული წარწერებით. სამხრეთის თაღში, აღმოსავლეთის კუთხეში გამოსახულია ღვთისმშობელი ყრმით და მასზე წარწერით (თავის აქეთ-იქით); სამხრეთის მკლავის ნახევარსვეტის დასავლეთის წახნაგზე გამოსახულია ფეხშიშველა შარავანდედიანი მამაკაცი, მოკლე სამოსით, ხელში ბერძნულწარწერიანი გრაგნილით, წარწერა ძალიან არის დაზიანებული.
დამწერლობა · Script
ფრესკაზე წარწერები შესრულებულია ასომთავრული ბერძნულით. წარწერისათვის დამახასიათებელია: გულმოდგინედ გამოყვანილი მთავრული ასოები (ნუსხურის შეურევლად), კუთხეების მკაფიო აღნიშვნით (Α), ლიგატურებით (ου).

ადგილმდებარეობა · Location

დაცულია · Current
კაბენის ღვთისმშობლის ეკლესია

კრიტიკული გამოცემა · Interpretive Edition

Μ(ήτηρ) θ(εοῦ)
[ἰ]δὲ ὁ ἀμνὸς
τοῦ
θ(εο)ῦ ὁ α[ἴ]ρ[ων]
5τὴν ἁμαρτίαν
τοῦ [κόσμου]

დიპლომატიური გამოცემა · Diplomatic Edition

Μ Θ
ΔῈ Ὁ Ἀ
ΜΝῸΣ ΤΟΥ͂
ΘΥ͂ Ὁ ΑΡ
5ΤῊΝ ἉΜΑΡ
ΤΊΑΝ ΤΟΥ͂

ქართული

დედა ღმრთისა აჰა კრავი ღმრთისაჲ, რომელმან აღიხუნეს ცოდვანი სოფლისანი (ინე, 1, 29)

კაბენის, იგივე ყანჩავეთის ღვთისმშობლის ეკლესია (აგებული VIII-IX ს-ში და საფუძვლიანად გადაკეთებული XII-XIII სს-ში: Г. Чубинашвили, Архитектурные памятники VIII и IX века в Ксанском ущелье: Ars Georgica I, 1-31. ექ. თაყაიშვილს ტაძარი XII-XIII სს-ში აგებულად მიაჩნია და XIV ს-ში გადაკეთებულად. იხ. მისი Археологические экскурсии... V 114) ძალიან დაზიანებულია. სამხრეთის თაღის წარწერაში შემოკლება ამ, ასე გავრცელებული წარწერისა მთლად ჩვეულებრივი არ არის: აქ აღებულია მხოლოდ პირველი ასოები ორივე სიტყვისა (Μ / Θ). ტექსტის მიხედვით გამოსახული ფეხშიშველა შარავანდედიანი მამაკაცი არის იოანე ნათლისმცემელი. კაბენის მხატვრობის ის ფენა, რაზედაც ბერძნული წარწერებია, ძირითადად XII-XIII სს-ით თარიღდება. შესაბამისად, ბერძნული წარწერაც ამ დროისაა. რაიმე საგანგებო თავისებურება დამწერლობის თვალსაზრისით ამ წარწერას არ გაჩნია, მაგრამ იგი გვიანშუა საუკუნეების წარწერებთან შედარებით უფრო ადრეული ჩანს.

<div xmlns="http://www.tei-c.org/ns/1.0" type="edition" xml:lang="grc" xml:space="preserve">
                
                        <!--  Μ  Θ  Μ[ήτηρ] Θ[εοῦ] 
                            .ΔΕΟΑ | ΜΝΟCΤΟΥ | ΘΥΟΑ..Ρ | ΤΙΝΑΜΑΡ | ΤΙΑΝΤΟΥ 
                        [ἰ]δὲ, ὁ ἀ|μνὸς τοῦ | θ[εο]ῦ ὁ α[ἴ]ρ[ων] | τὴν ἁμαρ|τίαν τοῦ [κόσμου]-->
                     
            
         <ab>
             <lb n="1"/><w lemma="μήτηρ"><expan><abbr>Μ</abbr><ex>ήτηρ</ex></expan></w> <w lemma="θεός"><expan><abbr>θ</abbr><ex>εοῦ</ex></expan></w>
       
             <lb n="2"/><w lemma="ἰδέ"><supplied reason="subaudible">ἰ</supplied>δὲ</w> <w lemma="ὁ">ὁ</w> <w lemma="ἀμνός">ἀ
             <lb n="3" break="no"/>μνὸς</w> <w lemma="ὁ">τοῦ</w>
             <lb n="4"/><w lemma="θεός"><expan><abbr>θ</abbr><ex>εο</ex><abbr>ῦ</abbr></expan></w> <w lemma="ὁ">ὁ</w> <w lemma="αἴρω">α<supplied reason="subaudible">ἴ</supplied>ρ<supplied reason="subaudible">ων</supplied></w>
             <lb n="5"/><w lemma="ὁ">τὴν</w> <w lemma="ἁμαρτίαν">ἁμαρ
             <lb n="6" break="no"/>τίαν</w> <w lemma="ὁ"><hi rend="ligature">τοῦ</hi></w> <w lemma="κόσμος"><supplied reason="subaudible">κόσμου</supplied></w>
         </ab>    
         
                
            </div>