აგარის (ურავლის) სატრაპეზოს წარწერა

ძეგლი

ობიექტის ტიპი
ფილა
მასალა
ქვა
აღმოჩენის ადგილი
აგარის (ურავლის) ეკლესია
გარემოებები
არ არის მითითებული
კონტექსტი
არ არის მითითებული
ამჟამინდელი მდებარეობა
აგარის (ურავლის) ეკლესია
ზომა
H. 79,W. 148,Th. 32
ინსტიტუცია და შიფრი
არ არის მითითებული

წარწერიანი ზედაპირი

ტექსტის მდებარეობა
წარწერა ათსტრიქონიანია. იგი მოთავსებულია მონასტრის სატრაპეზოს შესასვლელის ტიმპანზე ჩრდილოეთის მხრიდან. პირველი რვა სტრიქონი ამოკვეთილია ფილის ცენტრში ზედაპირის დადაბლებით შექმნილ ოთხკუთხა ჩარჩოში, ხოლო ბოლო ორი სტრიქონი - ჩარჩოს ქვემოთ და მის გარეთ 43 47 98 16
ზომა
H. 47 16,W. ,
ასოთა სიმაღლე
3-7-10
ანბანი, შესრულების ტექნიკა
ამოღარული ასომთავრული წარწერა, კიდურწაისრული. ამოღარულია ღვინისფერ ქვის ბლოკზე 3-7-10
დეკორი
არ არის მითითებული

ტექსტი

კატეგორია
მოსახსენებელი
დათარიღება
XI AD
დათარიღების საფუძველი
lettering

კრიტიკული

ს(ა)ხ(ე)ლ(ი)თა ღ(მრთისა)ჲთა და მ(ეო)-
ხ(ე)ბ(ი)თა წ(მიდ)ისა ი(ოვა)ნე ნ(ა)თ(ლი)სმცე-
მლ(ი)ს(აჲ)თა ე(რისთავთ)ე(რისთავ)თა ბეშქენ
და მ(უ)რვ(ა)ნის მლოცვ-
5ელმ(ა)ნ მე ეფრემ ჴ-
ელვყ(ა)ვ შენებ(ა)დ
ტრ(ა)პ(ე)ზსა ამ(ა)ს და გ-
ამიკუეთეს აღაპი
ს(აუ)კ(უ)ნ(ო)ჲ ს(ამე)ბობ(ა)ჲ და ვინცა შემიცვ(ა)ლოს
10კრ(უ)ლმცა არს ღ(მრთ)ისა პირითა

დიპლომატიური

სხლთაღჲთადამ
ხბთაწისაინენთსმცე
მლსთაეეთაბეშქენ
დამრვნისმლოცვ
5ელმნმეეფრემჴ
ელვყვშენებდ
ტრპზსაამსდაგ
ამიკუეთესაღაპი
სკნჲსბობჲდავინცაშემიცვლოს
10კრლმცაარსღისაპირითა

თარგმანი

ღმრთის სახელით და წმინდა იოანე ნათლისმცემლის მეოხებით ერისთავთ-ერისთავთა ბეშქენ და მურვანის მლოცველმა მე, ეფრემ, ჴელვყავ აშენება ამ ტრაპეზისა. დამიდგინეს საუკუნო აღაპი სამებობა დღეს და ვინც შემიცვალოს, კრულმცა არს ღმრთის პირით.

კომენტარი

ურავლის აგარაში მოზრდილი სამონასტრო კომპლექსი ყოფილა, შემორჩენილ ნაგებობათაგან მნიშვნელოვანია ორი - ეკლესია და სატრაპეზო. ორივეზე მოიპოვება ასომთავრული საამშენებლო წარწერები. ეკლესიის წარწერა X საუკუნისაა, ხოლო სატრაპეზოსი - XI საუკუნისა. წარწერა საინტერესოა ჯაყელთა საგვარეულოს წარმომადგენელთა - ბეშქენისა და მურვანის - მოხსენიების გამო, რომლებიც, ვალერი სილოგავას აზრით, შესაძლებელია, გავაიგივოთ კორიდეთის ოთხთავის მინაწერ საბუთებში დასახელებულ ბეშქენსა და მურვანთან. ისინი ძმები უნდა იყვნენ. ერთი თუხარისის, ხოლო მეორე - ყველის ერისთავია. ყველა მონაცემით, მათ შორის, წარწერის პალეოგრაფიული ნიშნებით (კლასიკური კიდურწაისრულობა), ისინი XI ს-ის მოღვაწეებია - შუა ხანების ან მეორე ნახევრისა. ამიტომ აგარის მონასტრის სატრაპეზოც ამ დროით უნდა დათარიღდეს. წარწერის მიხედვით, ბეშქენ და მურვან ერისთავთ ერისთავთა მლოცველ ეფრემს აგარის მონასტრისათვის აუშენებია სატრაპეზო (იგივე „ტრაპეზი“, როგორც ეს წარწერაშია). მლოცველი აქ არ ნიშნავს, რომ წარწერაში დასახელებულმა მაღალი რანგის მოხელეებმა იგი აგარაში დაადგინეს. ეფრემი მხოლოდ მათთან დაახლოებული სასულიერო პირია, რომელიც მათი მლოცველია, თავის ლოცვებში მომხსენებელია. ეს მეტი სიცხადით წარწერის ტექსტის მომდევნო ნაწილიდან ჩანს, სადაც ეფრემი წერს, რომ „გამიკუეთეს აღაპი საუკუნოჲ“, ე. ი. მისთვის აღაპიც დაუდგენიათ სამებობა დღეს (აღდგომის მომდევნო კვირის, ანუ ბრწყინვალე შვიდეულის სამშაბათს) სატრაპეზოს აშენებისათვის. მაშასადამე, იგი რომ ბეშქენ და მურვან ერისთავთ ერისთავთა მწირველი იყოს, მათი მოხსენიების კონკრეტულ დღესაც დაასახელებდა, ისე როგორც ეს აღნიშნა თავისი მოხსენიების დღის შესახებ.

გამოცემები

გამოუცემელია

ფოტო