ბოდოკლდის იოვანე გალატოზის წარწერა

ძეგლი

ობიექტის ტიპი
ფილა
მასალა
ქვა
აღმოჩენის ადგილი
ბოდოკლდის ეკლესია
გარემოებები
არ არის მითითებული
კონტექსტი
არ არის მითითებული
ამჟამინდელი მდებარეობა
ბოდოკლდის ეკლესია
ზომა
ინსტიტუცია და შიფრი
არ არის მითითებული

წარწერიანი ზედაპირი

ტექსტის მდებარეობა
წარწერა ოთხსტრიქონიანია. თავის დროზე იგი კედელში ჩასმულ ქვის ფილაზე იყო ამოკვეთილი
ზომა
ასოთა სიმაღლე
არ არის მითითებული
ანბანი, შესრულების ტექნიკა
ამოღარული ნუსხური წარწერა, შესრულებულია სწორი, ეპიგრაფიკული ნუსხურით
დეკორი
არ არის მითითებული

ტექსტი

კატეგორია
მოსახსენებელი
დათარიღება
X-XI AD
დათარიღების საფუძველი
lettering

კრიტიკული

წ(მიდა)ო ეკ(ლესია)ო
გვედი-
ა ი(ოვან)ე გ(ა)ლ-
ატოზი

დიპლომატიური

წოეკო
გვედი
აიეგლ
ატოზი

თარგმანი

წმინდაო ეკლესიაო, შეიწყალე იოვანე კალატოზი.

კომენტარი

ბოდოკლდის ეკლესიის წარწერა მოსახსენებელი წარწერის კარგი ნიმუშია. ვალერი სილოგავას აზრით, საგანგებო ყურადღებას იქცევს წარწერის არქაული ლექსიკა. პირველ რიგში, მიმართვა წმინდა ეკლესიისადმი, რომელიც დამახასიათებელია სწორედ უძველესი წარწერებისათვის. მეორეა, სიტყვა „გვედია“ რომელიც X-XIII სს-ში გვხვდება, მათ შორის, ჭყონდიდის ტაძრის და ჩვაბიანის მაცხოვრის ეკლესიის (ზემო სვანეთი) XII-XIII სს-ის წარწერა-გრაფიტებში. პირველად ეს სიტყვა დასტურდება გიორგი მერჩულეს „გრიგოლ ხანძთელის ცხოვრებაში“ (951 წ.). იგი შედარებით ხშირად გვხვდება ხელნაწერთა ანდერძ-მინაწერებში, მაგალითად, 12-ჯერ დასტურდება იოანე-ზოსიმეს მიერ გადაწერილ სინურ ლექციონარში (Sin.37), უფრო ადრეც, „სახარებანი საცისკრონი“ (Sin. 47) და სხვა. ილია აბულაძის მიხედვით, მისი ძირია ვედ- და იგი ნიშნავს გაფრთხილებას, ფრთხილად შენახვას (ილია აბულაძე, ძველი ქართული ენის ლექსიკონი, თბ, 1973, გვ. 155). ზურაბ სარჯველაძის მიხედვით, სიტყვა ასე იშლება: გ-ვედიე-ს და ნიშნავს შეთხოვნას, ლოცვისას მოხსენიებას (ზურაბ სარჯველაძე, ძველი ქართული ენის სიტყვის კონა, თბ., 2001, გვ.55), ხოლო „ქართული აგიოგრაფიული ძეგლების სიმფონია-ლექსიკონის“ ავტორთა განმარტებით, ამ სიტყვის მნიშვნელობაა გაბარია (ქართული აგიოგრაფიული ძეგლების სიმფონია-ლექსიკონი, I, ა-ლ, ნარგიზა გოგუაძის, ზურაბ სარჯველაძისა და მზექალა შანიძის რედაქციით, თბ., 2005, გვ. 176). ბოდოკლდის იოვანე კალატოზის წარწერაში იგი ნიშნავს შეიწყალეს, დაიცვენ-დაიფარეს.

გამოცემები

გამოუცემელია

ფოტო